همیشه بهار

منابع مانوى

بسيارى از منابع مانوى قرنها پس از ظهور اسلام وجود داشته و مطالبى از آنها در كتب تاريخى قديم نقل شده است . اين كتابها اندك اندك از ميان رفت تا اينكه اخيرا مقدار زيادى از آثار مانوى در شهر تورفان در تركستان چين از خاك بيرون آمد و بر اطلاعات ما در باب مانويت افزود.
يكى از نوآوريهاى مانى اين بود كه با در نظر گرفتن بيسوادى عموم مردم ، از نقاشى استفاده مى كرد و علاوه بر نوشتن مطالب دينى ، آنها را نقاشى مى كرد و مجموعه اى به نام ارژنگ پديد آورده بود كه بقاياى آن اخيرا كشف شد. برخى از كتابهاى ديگر او و پيروانش نيز مصور بودند. شش ‍ كتاب زير قطعا توسط مانى نوشته شده است :
1. شاپورگان كه به زبان پهلوى بوده و قطعاتى از آن در تورفان كشف شده است ؛
2. انگليون (انجيل ) اين كتاب مصور بوده و احتمالا ارژنگ همان است ؛
3. گنجيه زندگان شامل احكام ؛
4. پراگماتيا (كتاب جامع )؛
5. كتاب رازها؛
6. كتبا ديوها؛

مانويت

 مانويت در فاصله ميان ظهور مسيحيت و اسلام پديد آمد و در مدت كوتاهى

 فراگير شد و پيروانى پرشور و با اخلاق گرد آورد. اين تركيبى است از

اعتقادات صابيان ، بوداييان ، زردشتيان و مسيحيان . اصول عرفانى و انسانى

 اين آيين به گسترش آن شتاب داد و آن را در شرق تا چين و در غرب تا

مركز اروپا پيش برد. حاكمان ايران و روم و سرزمينهاى ديگر با مانويان از در

خصومت در آمدند و دسته دسته آنها را كشتند و سرانجام ، محكمه تفتيش

 اروپا آخرين گروه مانويان را در سيزدهم ميلادى نابود كرد.